Daarnet hoorde ik het heuglijke nieuws dat onze joviale Brabander Klaas Dijkhof solidair is met de rest van Noord-Brabant en thuisblijft vanwege het coronavirus. Hoewel het woord solidair misschien niet helemaal kies is in het geval van deze ras-VVD’er. Solidariteit en VVD; het één sluit het ander toch over het algemeen uit. Maar goed, Klaas liet een kuchje horen en besloot dat het veiliger was voor de rest van Nederland als hij thuis bleef. Nu heeft hij een beroep waarbij hij thuis kán werken, ik neem tenminste aan dat hij dat op het moment aan het doen is. Maar hoe zit het met mensen die hun werk niet mee naar huis kunnen nemen? Mogen die ook thuisblijven? En worden die doorbetaald?

Waarschijnlijk in een groot deel van de gevallen wel. Maar waar ik al de hele week over loop te piekeren; hoe zit het met mensen met een oproepcontract, zoals ondergetekende? Als ik niet kan komen werken, omdat ik ziek ben, of zo nu en dan een klein kuchje laat horen, dan heb ik gewoon geen inkomsten. Het advies van de RIVM om maar thuis te blijven, houdt geen rekening met oproepkrachten die in deze situatie zitten.

Sowieso is naast de RIVM ook een groot deel van werkend Nederland onwetend als het gaat om de situatie van oproepkrachten. Zij weten niet dat inkomsten vaak niet zeker zijn, dat de werkgever tot een paar dagen van te voren kan bepalen wanneer jij moet komen werken en dat je allerlei zekerheden die veel gewone werknemers hebben, niet hebt. Zoals bijvoorbeeld pensioenopbouw, recht op een WW-uitkering, recht op uitkering bij ziekte etc. Als ik me niet lekker voel, krijg ik zo vaak te horen ‘dan meld je je toch ziek’! Niemand staat erbij stil dat een oproepkracht niet doorbetaald wordt tijdens ziekte.

Nu is er dit jaar iets nieuws dat de rechten van flexwerkers en oproepkrachten enigszins wil verbeteren: de WAB, Wet arbeidsmarkt in balans. Deze zorgt er bijvoorbeeld voor dat oproepkrachten minstens 4 dagen van te voren opgeroepen moeten worden om te komen werken. Als de werkgever vervolgens het werk afzegt, hebben werknemers recht op loon. Daarnaast moet de werkgever na twaalf maanden een aanbod doen voor vaste uren. Hoewel dit allemaal best sympathiek klinkt, ben ik inmiddels een illusie armer.

Dat je uitbetaald wordt als je binnen 4 dagen van tevoren wordt afgebeld, is wel een verbetering lijkt me. Zeker omdat je als werknemer tot 4 dagen van tevoren niet weet waar je aan toe bent, waardoor je dus moeilijk andere afspraken kunt maken. Maar wat betreft die vaste uren; werkgevers zouden geen werkgevers zijn als ze hier niet iets op zouden hebben gevonden. Werkgevers krijgen namelijk alle ruimte om het vaste uren aanbod dat ze aan hun werknemers doen zo onaantrekkelijk mogelijk te maken. In mijn geval moet ik, als ik op het aanbod voor vaste uren in ga, 5 dagen in de week van 7.30 u tot 22.30 u beschikbaar zijn om te komen werken en mag ik geen nee zeggen. Als je altijd parttime werkte, omdat je er bijvoorbeeld nog een baan ernaast hebt, of mantelzorger bent, een studie doet of vrijwilligerswerk, dan kun je dat nu allemaal niet meer doen. Werkgever knipt met de vingers en jij moet er staan. Punt.

Dat kan dus betekenen dat je enkele maanden per jaar volgens deze constructie mag werken en de andere maanden weer werkloos thuis zit te wachten. Maanden waarin je dan misschien wat anders kunt gaan doen, maar die activiteit moet je dan wel weer opgeven als je werkgever weer wel werk voor je heeft. Daarnaast wordt het aantal vaste uren dat je aangeboden krijgt, gebaseerd op het aantal uren dat je het jaar daarvoor gewerkt hebt. Mocht er meer werk zijn en zit je al door je uren heen, dan moet dit uitbetaald worden als overwerk. Werkgevers zitten daar niet op te wachten, dus die zullen eerder op zoek gaan naar een andere oproepkracht dan dat ze jou meer uren zullen geven. Dus al met al lijkt de nieuwe ‘WAB’ maar heel weinig verbetering te brengen. Op de plek waar ik werk, heeft dit alles in elk geval als gevolg gehad dat bijna iedereen het ook niet erg gunstige oproepcontract heeft gekozen.

Wat mij weer terugbrengt bij het begin. Als ik als oproepkracht plotseling moet hoesten, moet ik dan thuisblijven of niet? De paar euro’s die ik bij elkaar schraap met mijn werk kan ik heel goed gebruiken. Terwijl Klaas thuisblijft en/of -werkt en doorbetaald krijgt, krijg ik niets. Misschien dat solidair thuisblijven zich kan uitbreiden tot solidariteit met betrekking tot het delen van inkomsten? Of misschien bestaan eenhoorns, win ik morgen de staatsloterij, komt er deze week een oplossing voor de klimaatverandering en begint een eeuwenlange wereldvrede, met gelijkheid op alle vlakken voor iedereen. Ik maak mezelf geen illusies. Het enige wat mij rest is hopen dat ik niet verkouden of grieperig word. En natuurlijk blijven hopen op een betere, vaste baan…

Advertentie